در آیه اول این سوره از قرآن به فرقان تعبیر شده است که به معنای جداکننده حق از باطل می باشد. لذا این سوره " فرقان" نام گرفته است.
قرآن دارای دو نزول است. یکبار در شب قدر که به صورت دفعی بر پیامبر (ص) نازل شد و بار دیگر بصورت تدریجی و در طی 23 سال نازل گردید.
قرآن
قرآن بهترین وسیله شناخت حق از باطل است.
قرآن از سرچشمه علم بی نهایت است.
قرآن کتاب هدایت است و تکرار و تذکر ، لازمه هدایت.
رابطه میان انسان و قرآن باید دائمی و در تمام زمینه ها باشد.
مصادیق مهجور کردن قرآن : 1- نخواندن قرآن، 2- ترجیح دادن غیر قرآن به قرآن ، 3- محور قرار ندادن آن، 4- تدبر نکردن در آن، 5- تعلیم ندادن به دیگران و 6- عمل نکردن به آن.
ترتیل از دیدگاه امام صادق (ع) : زیبا و آرام خواندن قرآن، مکث کردن در آن و پناه بردن به خداوند در هنگام تلاوت آیات مربوط به آتش و عذاب ، دعا کردن در آیات مربوط به بهشت و درخواست بهشت از خدای مهربان.
قرآن ( کلام خدا) برای هدایت و حمایت کافی است. دل بستن به دیگران چرا ؟
جهاد با کفار از نظر قرآن چند مرحله دارد : 1- عدم اطاعت از آنها 2- مبارزه و جهاد
مبارزه و جهاد نیز چند قسم است : 1- جهاد با شمشیر که جهاد اصغر است 2- جهاد علمی با منطق قرآن و پاسخ دادن به شبهات دشمنان که جهاد اکبر است.
رسالت پیامبر اسلام و قرآن جهانیست.
عواقب ظلم در قرآن : 1- ناکامی، 2- محرومیت از الطاف الهی، 3- عذاب ، 4- نپذیرفتن جایگزین برای عذاب ، 5- نپذیرفتن عذر.
از نظر قرآن عواملی وجود دارد که کیفر گناه را چند برابر می کند : 1- داشتن شخصیت اجتماعی 2- زمان 3- انحراف دیگران علاوه بر انحراف خود
هوا و هوس های نفسانی
ریشه بت پرستی، هوا پرستی است.
سرچشمه طغیان و استکبار انسان، بلند پروازی های درونی اوست.
عواقب پیروی از هوا و هوس های نفسانی : ا – غفلت، 2- کفر، 3- انحراف، 4- مانع قضاوت عادلانه، 5- فساد، 6- غم و غصه، 7- آغاز فتنه ها.
آزمایش
فلسفه آزمایش الهی، پرورش انسانهاست.
کلید موفقیت در آزمایش های الهی صبر است.
یکی از وسایل آزمایش مردم، خود مردم اند. گاهی کسی ثروتمند می شود تا معلوم شود شکر می گوید یا طغیان. و کسی فقیر است تا آزمایش شود که آیا صبر می کند یا بر ثروتمند حسد می ورزد.
بندگی
بالاترین مدال برای انسان، مدال بندگی خداست. زیرا انتشاب به بی نهایت ، انسان را بالا می برد.
تواضع ثمره بندگی و نخستین نشانه آنست.
بنده خدا شدن به صبر وپشتکار نیاز دارد.
بندگان خاص خداوند، بیش از این که طمع بهشت داشته باشند از آتش دوزخ ، خوف دارند.
بندگان خاص خداوند از اسراف ( حتی در انفاق) و بخل به دورند.
عبادت
کسی که اهل دعا باشد هلاک نمی شود.
دعا مغز و روح عبادت است.
دعا وسیله تحصیل ارزش هاست.
انشان منهای عبادت و هدایت ناچیز و بدتر از چهارپایان است.
محور هستی معنویات است. هستی برای انسان آفریده شده است و انسان برای پذیرش حق و عبادت خداوند بزرگ.
سجده مظهر یکتا پرستی و روح ادیان توحیدی است.
یاد خدا زمانی ارزش دارد که بر اساس اگاهی و بصیرت است.
بهترین وقت عبادت شب است و بین نماز و شب و مناجات رابطه محکمی است.
توبه
توبه واقعی آن است که با عمل صالح همراه باشد.
توبه کننده مهمان خداست.
توجه به خدا
توکل قلبی باید با تسبیح و حمد عملی همراه باشد.
هرکجا سخنی از شرک به میان آید، تسبیح و تنزیه خداوند لازم است.
عواقب غفلت از خدا : 1 – خداوند سینه او را تنگ قرار می دهد. 2- زندگی تنگ در دنیا. 3- مکانی تنگ در جهنم.
نتایج توجه به خدا : 1- گشایش درهای برکات آسمان و زمین. 2- گشوده شدن درهای بهشت.
خدا عمل به وعده های خود را بر خود لازم کرده است.
عوامل گمراهی و گناه از نظر قرآن : 1- رفیق بد ، 2- هوا و هوس ، 3- دانشمندان منحرف ، 4- رهبران گمراه ، 5- شیطان ، 6- اکثریت گمراه ، 7- والدین گمراه.
عوامل غفلت از نظر قرآن : 1- مل و ثروت ، 2- فرزند و خانواده ، 3- تجارت ، 4- شیطان، تفرقه، قمار و شراب.
یادآوری نعمت ها، شکر نعمت است و غفلت از آن ها، کفران نعمت.
همه انسان ها از یک ماده آفریده شده اند، پس برتری های نژادی پوچ است.
نفع و ضرر تنها به دست خداست نه دیگران.
اراده و خواست انسان زمینه رشد اوست.
بهترین دوست از نظر پیامبر (ص) : کسی که دیدارش شما را به یاد خدا بیندازد و گفتارش به علم شما بیفزاید و کردارش یاد قیامت را در شما زنده کند.
روز قیامت را روز " لقاء" می نامند، چون در آن روز غفلت ها و جهل ها و موانع دیگر کنار می روند و همه مردم عظمت خدا را می بینند.
الحمد الله رب العالمین
دانلود تفسیر نور (PDF)
نوشته شده توسط ریحانه در پنجشنبه شانزدهم اسفند 1386
| 
